Avrupa Birliği Komisyonu tarafından desteklenen ve TÜBA yürütücülüğünde hayata geçirilen “2023-2-TR01-KA220-HED-000177708” proje numaralı “Upskilling HED Students to Create Transformative Cultural Experiences for Audiences with Disabilities” başlıklı proje kapsamında düzenlenen “Uluslararası Kültürel Miras Sektöründe iNCLUSION Konferansı”, TÜBA koordinasyonunda ve Boğaziçi Üniversitesi ev sahipliğinde gerçekleştirildi.
Kültürel miras alanında kapsayıcılık ve erişilebilirliği akademik, teknolojik ve politika boyutlarıyla ele alan konferans, farklı disiplinlerden uzmanları ve karar vericileri bir araya getirdi. Konferansın açılışı, Boğaziçi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mehmet Naci İnci ile TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker tarafından yapıldı. TÜBA Başkanı Şeker, açılış konuşmasında “Kültürel miras, herkes erişebildiğinde kapsayıcı olur” vurgusuyla, kültürel mirasın korunması ve yaşatılmasının ancak tüm bireyler için erişilebilir hale getirilmesiyle mümkün olabileceğini ifade etti. iNCLUSION Konferansı’nın, bu yaklaşımı uluslararası düzeyde tartışmaya açan güçlü bir platform sunduğunu belirtti.
Projenin ana ortaklarından biri olan Anadolu Üniversitesi adına, proje yürütücüsü ve Eğitim Fakültesi Dekan Vekili Prof. Dr. İbrahim H. Diken, konferans kapsamında düzenlenen “Children, Youth, and Autism-Focused Heritage Practices” başlıklı panelin moderatörlüğünü üstlendi. Panelin açılış konuşmasını yapan Prof. Dr. Diken, “Making Cultural Heritage Accessible for Individuals with Special Needs” başlıklı sunumunda, kültürel miras alanlarının özellikle özel gereksinimli bireyler için nasıl daha kapsayıcı ve erişilebilir hale getirilebileceğine ilişkin bilimsel temelli ve uygulamaya dönük önerileri paylaştı.
Gün boyu devam eden programda; açılış ve kapanış oturumları ile anahtar konuşmaların yanı sıra 12 paralel panel olmak üzere toplam 15 oturum gerçekleştirildi. Yüz yüze ve çevrim içi olarak düzenlenen oturumlarda, 20’yi aşkın ülkeden 120’den fazla akademisyen, uzman ve uygulayıcı sunum yaptı. Konuşmalarda; kültürel miras ve turizm alanında kapsayıcılık yaklaşımları, erişilebilirliğin etik ve toplumsal boyutları, teknoloji temelli dönüşüm süreçleri ve güçlendirme odaklı uygulamalar ele alındı.
Konferans boyunca yapılan değerlendirmelerde, kültürel mirasa erişimin yalnızca fiziksel düzenlemelerle sınırlı kalmaması gerektiği; duyusal, bilişsel ve dijital erişilebilirliğin bütüncül bir yaklaşımla ele alınmasının önemi vurgulandı. Panellerde; kapsayıcı eğitim yaklaşımları, işitme ve görme engelli bireyler için müze ve sergi deneyimleri, çocuklar, gençler ve otizm odağında geliştirilen kültürel miras uygulamaları, dijital miras, oyunlaştırma, yapay zekâ ve yeni teknolojilerin kültürel mirasla ilişkisi ayrıntılı biçimde tartışıldı.
Ayrıca, evrensel tasarım ilkeleri çerçevesinde müzelerde erişilebilirlik, katılımcı ve topluluk temelli miras uygulamaları, kapsayıcı turizm, sürdürülebilir kalkınma ve kültür politikalarına ilişkin uluslararası örnekler ve saha deneyimleri katılımcılarla paylaşıldı. Sunulan bildirilerde, devam eden akademik çalışmaların yanı sıra Erasmus+ başta olmak üzere çeşitli uluslararası projeler ve farklı ülkelerde yürütülen iyi uygulama örnekleri ele alındı. Özellikle yapay zekâ destekli dijital araçlar, sanal gerçeklik uygulamaları ve çok duyulu sergileme tekniklerinin, kültürel miras alanında kapsayıcılığı artırma potansiyeline dikkat çekildi.
Konferans, kapanış oturumunda yapılan genel değerlendirmelerin ardından sona ererken; kültürel miras alanında kapsayıcılığın güçlendirilmesi, erişilebilirliğin yaygınlaştırılması ve uluslararası iş birliklerinin artırılmasına yönelik öneriler öne çıktı.
Kaynak: AnaHaber
